Glasovne promene Archive

Jednačenje suglasnika po zvučnosti

GLASOVNE PROMENE U govoru se u mnogim rečima vrše glasovne promene: Šabac je lep grad u Srbiji. Jesi li bio u Šapcu? Mnogi radnici navijaju za fudbalske klubove „Mladi radnik“ i „Radnički“. U svakom gradu je važno čuvati stare građanske običaje. Vidimo da se glasovne promene vrše: a) u različitim oblicima jedne reči (Šabac :

Jednačenje po mestu tvorbe

Strujni zubni suglasnici s i z ispred prednjonepčanih đ, ć, dž, č, ž, š, lj i nj prelaze u strujne prednjonepčane š i ž. Ta promena se naziva jednačenje po mestu tvorbe. Evo primera u građenju novih reči: a) s > š s + ćućuriti se > sćućuriti se > šćućuriti se, s + čepati

Gubljenje suglasnika

Kada se dva ista suglasnika nađu u dodiru, jedan od njih se gubi: bez + zvučni > bezzvučni > bezvučni, od + dužiti > oddužiti > odužiti, rus + ski > russki > ruski. U mnogim primerima gubljenju suglasnika prethodi druga glasovna promena, na primer jednačenje po zvučnosti: raz + stvoriti > razstvoriti > rasstvoriti

Palatalizacija

Na mestu zadnjonepčanih suglasnika k, g i h nalaze se u promeni i građenju nekih reči prednjonepčani suglasnici č, ž i š. To se dešava ispred vokala i i e. Navedena glasovna promena naziva se palatalizacija. Njeni rezultati jasno se vide u vokativu jednine: pesnik – pesniče, drug – druže, duh – duše. Nominativ množine

Sibilarizacija

Na mestu zadnjonepčanih suglasnika k, g i h nalaze se u promeni oblika nekih reči suglasnici c, z i s. To se dešava ispred vokala i. Navedena glasovna promena naziva se sibilarizacija. Ona se lepo vidi u množini imenica muškog roda: đak – đaci, junak – junaci, prvak – prvaci, metak – meci, predak –

Jotovanje

Do jotovanja je dolazilo kada se odmah iza suglasnika z, s, d, t, l, n, b, p, m, v, k, g i h nalazio suglasnik j. Tada su se na mestu navedenih glasova dobijali novi glasovi ili nove grupe glasova: z   s   d   t   l   n   b   p